เทคนิคเลือกระบบโซลาร์เซลล์ในโรงงานให้คืนทุนไว
Key Takeaways
การติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ในโรงงานเพื่อลดต้นทุนค่าไฟฟ้า ควรประเมินจากพฤติกรรมการใช้ไฟช่วงกลางวันเป็นหลัก ควบคู่กับขนาดหม้อแปลงเดิมและพื้นที่หลังคาที่รองรับน้ำหนักได้ ขนาดที่คุ้มค่าที่สุดคือ ระบบที่ผลิตไฟฟ้าได้พอดีหรือน้อยกว่าปริมาณที่ใช้จริงเล็กน้อย เพื่อป้องกันกระแสไฟไหลย้อนกลับและลดการสูญเสียพลังงานโดยเปล่าประโยชน์ การเลือกระบบออนกริด (On Grid) จะช่วยให้ประหยัดงบประมาณลงทุนแบตเตอรี่ มีโอกาสคืนทุนอย่างรวดเร็วภายในเวลา 3-5 ปี พร้อมทั้งสามารถนำรายจ่ายจากการลงทุนไปหักลดหย่อนภาษีนิติบุคคลเพื่อเพิ่มความคุ้มค่าทางการเงินได้อีกด้วย
Table of Content
ต้นทุนค่าไฟฟ้าที่พุ่งสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง คือตัวแปรหลักที่บีบคั้นกำไรของภาคธุรกิจทั้งเล็กและใหญ่ การหันมาลงทุนด้าน “พลังงานสะอาด หรือโซลาร์เซลล์” จึงกลายเป็นทางออกที่ยั่งยืน แต่ปัญหาที่ผู้ประกอบการส่วนใหญ่มักต้องเผชิญคือ การไม่แน่ใจว่าควรติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ขนาดเท่าไร ถึงจะคุ้มค่ากับการลงทุนมากที่สุด เพราะหากเลือกระบบที่มีขนาดเล็กเกินไป ก็อาจเห็นผลลัพธ์ค่าไฟที่ลดลงไม่ชัดเจน แต่หากติดตั้งระบบที่ใหญ่เกินกว่าการใช้งานจริง ก็เท่ากับการนำเงินลงทุนไปจมทิ้งไว้เปล่า ๆ ดังนั้นการทำความเข้าใจพฤติกรรมการใช้ไฟฟ้าและข้อจำกัดของพื้นที่อย่างละเอียด จึงเป็นก้าวสำคัญก่อนเริ่มติดตั้งโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรม
ทำไมระบบโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรม มักใช้ระบบ On Grid ?
แน่นอนว่า โรงงานอุตสาหกรรมส่วนใหญ่มักต้องเดินเครื่องจักรและใช้พลังงานไฟฟ้าสูงสุดในช่วงเวลากลางวัน ดังนั้น การเลือกติดตั้งโซลาร์เซลล์ระบบออนกริด (On Grid) ในโรงงานอุตสาหกรรม จึงเป็นรูปแบบที่ตอบโจทย์และได้รับความนิยมสูงสุด
สำหรับหลักการทำงานของระบบนี้คือ การดึงกระแสไฟฟ้าที่ผลิตได้จากแผงโซลาร์เซลล์มาใช้งานในโรงงานก่อนเป็นอันดับแรก แต่หากปริมาณไฟฟ้าที่ผลิตได้ไม่เพียงพอต่อความต้องการ ระบบอินเวอร์เตอร์ก็จะดึงไฟฟ้าจากสายส่งของการไฟฟ้า (Grid) เข้ามาเสริมโดยอัตโนมัติ ซึ่งข้อดีของการติดตั้งระบบออนกริดคือ ผู้ประกอบการไม่จำเป็นต้องใช้งบมหาศาลไปกับการลงทุนซื้อแบตเตอรี่เพื่อกักเก็บประจุไฟฟ้า ทำให้ต้นทุนการติดตั้งโดยรวมต่ำลงมาก ส่งผลให้ระยะเวลาคืนทุนรวดเร็วขึ้น โดยเฉลี่ยจะอยู่ที่ประมาณ 3-5 ปี

ปัจจัยหลักในการเลือกขนาดระบบโซลาร์เซลล์ที่เหมาะกับโรงงาน
การประเมินขนาดของโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรมนั้น ไม่สามารถคาดเดาได้จากขนาดพื้นที่เพียงอย่างเดียว แต่ต้องพิจารณาองค์ประกอบหลัก 3 ส่วนร่วมกัน เพื่อให้ระบบทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัย ดังนี้
1. วิเคราะห์ Load Profile
เป็นการตรวจวัดและวิเคราะห์กราฟพฤติกรรมการใช้พลังงานไฟฟ้าของโรงงาน โดยจะมุ่งเน้นไปที่การใช้ไฟฟ้าในช่วงเวลากลางวันเป็นหลัก หรือตั้งแต่ 08.00-17.00 น. ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่แผงโซลาร์เซลล์สามารถผลิตกระแสไฟฟ้าได้ ข้อมูลส่วนนี้จะบอกได้ว่า โรงงานมีความต้องการใช้ไฟฟ้าเฉลี่ยกี่กิโลวัตต์ต่อชั่วโมง เพื่อนำมาออกแบบขนาดระบบให้สอดคล้องกับการใช้งานจริง
2. ขนาดหม้อแปลงไฟฟ้า
ตามระเบียบข้อบังคับของการไฟฟ้า การติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์จะต้องมีขนาดกำลังการผลิตรวมไม่เกินพิกัดของหม้อแปลงไฟฟ้าเดิมที่โรงงานใช้งานอยู่ หากคำนวณแล้วพบว่าระบบมีขนาดใหญ่เกินกว่าพิกัดหม้อแปลง อาจต้องมีการพิจารณาอัปเกรดหม้อแปลงใหม่หรือปรับลดขนาดกำลังการผลิตลง เพื่อให้สอดคล้องกับมาตรฐานความปลอดภัย
3. พื้นที่หลังคา
พื้นที่หลังคา เป็นตัวกำหนดว่าโรงงานสามารถติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ได้มากน้อยเพียงใด โดยต้องประเมินพื้นที่ว่างที่ไม่มีเงาตกกระทบบดบังตลอดทั้งวัน นอกจากนี้วิศวกรจะต้องตรวจสอบความแข็งแรงของโครงสร้างหลังคาด้วยว่า สามารถรองรับน้ำหนักของแผงโซลาร์เซลล์และอุปกรณ์ยึดจับได้ตามมาตรฐานความปลอดภัยทางวิศวกรรมหรือไม่
ชวนเช็ก ! โรงงานที่ค่าไฟสูง ควรติดตั้งโซลาร์เซลล์ขนาดเท่าไร ?
หนึ่งในคำถามยอดฮิตคือ ระบบโซลาร์เซลล์ในโรงงานที่มีค่าไฟสูง ควรเลือกขนาดเท่าไรดี ซึ่งตามหลักวิศวกรรมและความคุ้มทุนทางเศรษฐศาสตร์นั้น จำเป็นต้องติดตั้งระบบให้มีกำลังการผลิตไฟฟ้าที่พอดีหรือน้อยกว่าการใช้ไฟฟ้าเฉลี่ยในช่วงกลางวันเพียงเล็กน้อย
เหตุผลคือ เพื่อป้องกันปัญหากระแสไฟฟ้าไหลย้อนกลับเข้าสู่ระบบสายส่งของการไฟฟ้า ในกรณีที่ไม่ได้ทำสัญญาขายไฟคืน ซึ่งนอกจากจะสูญเสียพลังงานไปโดยเปล่าประโยชน์แล้ว ยังอาจก่อให้เกิดปัญหาทางเทคนิคได้อีกด้วย
สูตรประเมินขนาดระบบเบื้องต้น : หากโรงงานมีค่าไฟในช่วงเวลากลางวันเฉลี่ยอยู่ที่ 100,000 บาทต่อเดือน ขนาดระบบที่เหมาะสมต่อการติดตั้งจะอยู่ในช่วง 50 kWp - 100 kWp
การประเมินพื้นที่ติดตั้ง : พื้นที่หลังคา 1 ตารางเมตร จะสามารถรองรับการติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ได้กำลังการผลิตประมาณ 200-220 วัตต์ ขึ้นอยู่กับประสิทธิภาพของแผง ดังนั้น หากต้องการติดตั้งระบบขนาด 100 kWp จะต้องใช้พื้นที่หลังคาว่างประมาณ 350-450 ตารางเมตร

ตารางประเมินระบบโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรมเบื้องต้น
เพื่อให้ง่ายต่อการประเมินเบื้องต้น สามารถอ้างอิงข้อมูลเปรียบเทียบขนาดกำลังการผลิตของพื้นที่ที่ต้องใช้ และค่าไฟเฉลี่ยได้จากตารางสรุปด้านล่างนี้
ค่าไฟช่วงกลางวัน/เดือน(บาท) | ขนาดระบบติดตั้งแนะนำ(kWp) | พื้นที่หลังคาที่ต้องใช้(ตร.ม.) |
50,000 | 25-50 | 175-225 |
100,000 | 50-100 | 350-450 |
200,000 | 100-200 | 700-900 |
500,000 | 300-500 | 1,750-2,250 |
เช็กลิสต์ 3 ข้อสำคัญ ก่อนติดตั้งโซลาร์เซลล์ระบบ On Grid ในโรงงาน
ก่อนตัดสินใจเริ่มโครงการติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ในโรงงาน ผู้บริหารและฝ่ายจัดซื้อควรตรวจสอบข้อมูลผ่านเช็กลิสต์ 3 ข้อ ดังนี้
วิเคราะห์ความคุ้มทุนอย่างละเอียด : ประเมินทิศทางของแสงแดดที่ตกกระทบหลังคา ชนิดของวัสดุหลังคา และให้วิศวกรคำนวณจุดคุ้มทุน (ROI) ที่ชัดเจนจากข้อมูลการใช้ไฟฟ้าจริง
ตรวจสอบกระบวนการขออนุญาตหน่วยงานรัฐ : การติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์โรงงานต้องขออนุญาตผ่านหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น คณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ.) การไฟฟ้านครหลวง หรือการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค และหน่วยงานปกครองส่วนท้องถิ่น ทั้งนี้ควรพิจารณาบริษัทที่มีทีมวิศวกรดูแลการขออนุญาต กกพ. และการไฟฟ้าให้ครบทุกขั้นตอน เพื่อลดภาระและความยุ่งยากด้านเอกสาร
คัดเลือกผู้รับเหมา EPC ที่ได้มาตรฐาน : ควรเลือกใช้บริการจากบริษัทรับเหมาติดตั้ง (Engineering, Procurement, and Construction - EPC) ที่มีวิศวกรวิชาชีพเป็นผู้เซ็นรับรองแบบ มีผลงานในอดีตที่สามารถตรวจสอบได้ชัดเจน และที่สำคัญคือ ต้องมีนโยบายการให้บริการหลังการขาย การล้างแผง และการบำรุงรักษาระบบในระยะยาว
สิทธิประโยชน์ทางภาษีที่ต้องรู้ เมื่อติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรม
นอกจากการลดต้นทุนค่าไฟฟ้าในแต่ละเดือนแล้ว ภาครัฐยังมีมาตรการสนับสนุนให้ภาคเอกชนหันมาใช้พลังงานสะอาด ผ่านสิทธิประโยชน์ทางภาษีจากกรมสรรพากร และส่งผลให้ระยะเวลาการคืนทุนของโครงการติดตั้งโซลาร์เซลล์สั้นลงอย่างมีนัยสำคัญ
กรมสรรพากร (หักรายจ่ายได้ 1.5 เท่า) ตาม พ.ร.ฎ. ออกตามความในประมวลรัษฎากร (เช่น พ.ร.ฎ. 805) เป็นการนำรายจ่ายค่าเครื่องจักร/อุปกรณ์ไปหักเป็นรายจ่ายทางภาษีเพิ่มอีก 0.5 เท่า (รวมเป็น 1.5 เท่า) ทยอยหักเฉลี่ยเป็นเวลา 5 รอบระยะเวลาบัญชี
เซฟต้นทุน ลดค่าไฟ ต้องเลือกติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ในโรงงานที่ได้มาตรฐานสากล
หากกำลังมองหาบริการติดตั้งโซลาร์เซลล์โรงงานแบบครบวงจร สำหรับช่วยลดต้นทุนพลังงานในธุรกิจอย่างมีประสิทธิภาพ Thai O.P.P. ผู้เชี่ยวชาญด้านโซลูชันพลังงาน พร้อมให้คำปรึกษาและคำแนะนำเกี่ยวกับการเลือกขนาดโซลาร์เซลล์โรงงานให้เหมาะสมกับพฤติกรรมการใช้ไฟฟ้าและข้อจำกัดของพื้นที่ เพื่อสร้างความคุ้มค่าและคืนทุนไวที่สุด พร้อมทีมวิศวกรที่ดูแลตั้งแต่การออกแบบ การขออนุญาตอย่างถูกต้อง การติดตั้ง ไปจนถึงการบำรุงรักษา พร้อมช่วยขับเคลื่อนธุรกิจของคุณให้ไม่มีสะดุด
สนใจติดตั้งหรือสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับการออกแบบระบบโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรมจากทีมวิศวกรของเราได้ที่ LINE : Thai O.P.P. หรือโทร. 02-678-1051-5
ข้อมูลอ้างอิง:
ข้อมูลพื้นฐานในการติดตั้งระบบพลังงานแสงอาทิตย์. สืบค้นเมื่อวันที่ 28 กันยายน 2569 จาก https://enhrd.dede.go.th/%E0%B8%82%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%A1%E0%B8%B9%E0%B8%A5%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B9%89%E0%B8%99%E0%B8%90%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B8%95/
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับระบบโซลาร์เซลล์โรงงาน (FAQs)
Q: หลังจากติดตั้ง ควรบำรุงรักษาระบบโซลาร์เซลล์โรงงานบ่อยแค่ไหน ?
A: โดยทั่วไปหลังจากติดตั้งโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรม แนะนำให้ล้างทำความสะอาดแผงโซลาร์เซลล์ทุก ๆ 3-6 เดือน ขึ้นอยู่กับสภาพแวดล้อมและปริมาณฝุ่นละอองบริเวณโรงงาน ควบคู่ไปกับการให้วิศวกรเข้ามาตรวจสอบระบบสายไฟและอินเวอร์เตอร์อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง
Q: แผงโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรมมีอายุการใช้งานกี่ปี ?
A: แผงโซลาร์เซลล์สำหรับโรงงานอุตสาหกรรมที่มีมาตรฐานสากล ส่วนใหญ่จะได้รับการออกแบบให้มีอายุการใช้งานยาวนาน 25-30 ปี โดยประสิทธิภาพในการผลิตไฟฟ้าจะค่อย ๆ ลดลงเพียงเล็กน้อยตามอายุการใช้งาน
Q: หากมีเมฆมากหรือฝนตก ระบบโซลาร์เซลล์ในโรงงานจะยังคงผลิตไฟฟ้าได้หรือไม่ ?
A: แผงโซลาร์เซลล์ยังคงสามารถผลิตกระแสไฟฟ้าได้แม้ในวันที่มีเมฆมากหรือฝนตก แต่ปริมาณไฟฟ้าที่ผลิตได้จะลดลงตามความเข้มของแสงอาทิตย์ในขณะนั้น อย่างไรก็ตาม ระบบออนกริดจะทำการดึงไฟฟ้าจากสายส่งมาทดแทนส่วนที่ขาดหายไปโดยอัตโนมัติ ทำให้การทำงานในโรงงานไม่สะดุด





ความคิดเห็น